یک شیدا

خانه جدید

sheydashirazi — Fri, 09 Oct 2009 01:40:18 GMT

www.sheydapr.wordpress.com

حسد

sheydashirazi — Thu, 08 Oct 2009 06:24:18 GMT

اين چند روزه حسد مسعو کيميايی را می خواندم.

ديالوگ های مسعود کيميايی حرف ندارد. در عجبم چرا شعر نمی گويد کسی که چنين آهنگين و وزين مينويسد. هرچند که ديالوگ های فيلم هايش و نثر کتابش کم از شعر ندارد.

جملات کليدی کيميايی ميروند که در تاريخ ماندگار شوند. کيميايی

فقط فيلم نمی سازد و کتاب نمی نويسد، او فرهنگ ميسازد. و چه خوب که استاد عزيز برای گفتن حرفهای امروز، زمان ديروز را انتخاب کرده است و حرفش را از زبان عين القضات همدانی ، عارف ايرانی سده پنجم هجری، به شنونده اش رسانده است.

حسد برخلاف رمان اول کيميايی " جسد های شيشه اي" زياد سينمايی نيست. شايد به همين دليل است که من جسد های شيشه اي را بيشتر دوست دارم. هر وقت کتابی را خيلی دوست دارم، ميگويم انگار در حين خواندنش فيلمش را ميبينم. فيلم جسد های شيشه اي را بارها ديده ام. اما حسد را نديدم!

پينوشت: اين هم پوستر آخرين فيلم مسعود کيميايی " محاکمه در خيابان" است. بيست و هفتمين فيلم . چه عدد پر افتخاری.

پی نوشت دوم: آخرين فيلمی که در سينمای ايران ديدم " ا عتراض" بود. فکرش را بکن بعد از اين همه سال در اين روز های ا عتراض به ايران بيايم و اولين فيلمی که ببينم محاکمه در خيابان باشد. نوستالژی غريبی است.

فقط فرشته‌ها بال دارند

sheydashirazi — Tue, 06 Oct 2009 01:17:18 GMT

سشنبه 14 مهر

امیر قادری عزیز کافه را اینجا راه انداخته است. سینمایی هاش بیان بالا!!

فقط فرشته‌ها بال دارند روزنوشت‌های امیر قادری .

سفرنامه اسپانيا 2

sheydashirazi — Mon, 05 Oct 2009 06:47:18 GMT

گرانادا
آلمانی ها به انار ، سيب گرانادا می گويند. نمی دانستم چرا؟ تا اينکه به گرانادا رفتم . انار سمبل شهر گرانادا است. گوشه گوشه شهر درختان انار به بار نشسته ميديدی که انار های سرخ درش ميدرخشيدند.
جنوب اسپانيا به شدت تحت تاثير فرهنگ اسلامی است. معماری اش معجون غريبی از معماری اسلامی و رومی است. بازار شهر گراناد شبيه بازار خشکبار فروش ها بود. جالب اينکه به آجيل ، آجيل ميگفتند! خرما، خارک و زالزالکش هم حرف نداشت.
بلال کبابی هم داشت، مثل ايران !!

ماربيا،و جبل الطارق

روز های بعد را در ماربيا و جبل الطارق گزرانديم، حس خوبی دارد . اين ور آب اروپا. آن ور آب آفريقا.
شهر تريفا آخرين نقطه اروپايی دريای مديترانه است. اين طرف آب مديترانه و آن طرف آب اقيانوس اطلس است، منطقه به شدت بادخيزی بود. آن جا ايستاده بودم و دست هايم را باز کرده بودم و زلف را بر دست باد سپرده بودم. جالب اينکه لحظه اي نيانديشيدم باد ما را با خود خواهد برد، بس که آسمان آبی و دريايش فيروزه اي بود.

جبل الطارق

پ.ن. می دانستيد که جبل الطارق کشوری مستقل از اسپانياست و مستعمره انگليس است؟ من که نمی دانستم!

سفرنامه مالاگا اسپانیا 1

sheydashirazi — Sat, 26 Sep 2009 17:24:18 GMT

در سفرم. به مالاگا که در جنوبی ترين سواحل اسپانيا ، نزديک تنگه جبل الطارق است، آمده ام. تا به حال بارها به اسپانيا آمده بودم. اما مالاگا را اولين بار است که ميينم. مالاگا مرکز استان اندلس است و شهر نسبتا بزرگی است. سواحل مديترانه لاجوردی و آسمان نيلگون است. حال و هوای اينجا به شدت شبيه ( يا حد اقل تصور من) داستانهای گارسيا مارکز است. من تا به حال در آمريکای لاتين و کلمبيا نبوده ام اما فکر نمی کنم که حال و هوايش و مخصوصا معماريش با جنوب اسپانيا زياد فرقی داشته باشد.
پابلو پيکاسو متولد مالاگاست و خانه آی که در آن به دنيا آمده تبديل به موزه شده. امروز از خانه اش بازديد کردم که در قسمت قديمی شهر بود ولی در زمان خودش فکر ميکنم که خانه متناسبی بوده است!

امروز از کليسای جامع شهر هم ديدن کرديم که زمانی مسجد بوده است! مالاگا زمانی شهری مسلمان نشين بوده است و به علت نزديکی اش به جبل الطارق ( 100 Km) از مناطقی بوده که تحت حکومت اسلامی بوده اند. اما امروز در شهر اثر چشمگيری از فرهنگ اسلامی نديدم. کليسای جامع هم هيچ شباهتی به مسجد نداشت!

عکسهایی از مالاگا ( ار وب)

حیات کلیسای جامع

داخل کلیسا

خانه پیکاسو

دامه دارد

در آستانه يک سالگی

sheydashirazi — Thu, 24 Sep 2009 05:41:18 GMT

در آستانه يک سالگی

مهرماه پارسال بود که وبلاگ يک شيدا به دنيا آمد. بعد از بسته شدن وبلاگ قبليم "شادی شيدايی" به لطف پرشين بلاگ، که نامه هايی به شادی بهترين دوستم بود، يک شيدا خانه نوشته های گاه و بيگاهم شد.

توی اين يکسال بارها فکر کردم که اشتباه ميکنم که به نام واقعی ام مينويسم. بارها دلم خواسته چيز هايی بنويسم که بعد پشيمان شده ام. آدمی هم نيستم که بتوانم همزمان چند وبلاگ داشته باشم.
در معرفی خودم نوشته ام که دغدغه ام عشق است، اما اين وبلاگ ثابت کرد که دغدغه اصلی ام سينماست و هنر و انسان ها البته ، که خود عشقند .

سال پر باری بود ، اين يک سالی که گذشت. سفر، کنسرت، فستيوال، سينما، دوستهای جديد، ايده های جديد ، اهداف جديد و عشق قديمی قسمت های سبزش بودند. سياهی هم داشت. انتخابات، حمله مغولها، تماشای مرگ دختری هم سن و سالم به نام ندا و دلتنگی مردی که نيامد، سياهی های سال بودند.

پ.ن. امروز اول مهر است. اين نوشته را تقديم ميکنم به معلم کلاس اولم سر کار خانم فرخزاد در دبستان بهنام که رویای نوشتن را در دلم کاشت.

به خاطر یک فیلم بلند لعنتی

sheydashirazi — Tue, 22 Sep 2009 09:33:18 GMT

همین الان خواندن اولین رمان داریوش مهرجویی که فیلمهایش را بسیار دوست دارم ، تمام کردم. در اینکه مهرجویی بلد است چگونه قصه بگویید شرطی نیست اما

چرا تلخ. چرا ناامید. چرا یه این سیاهی.

این همه سیاهی ادعاهای رشنفکرما آبانه است یا واقعا جوانان نسل من که داخل ایران زندگی می کنند، این چنین به بن بست رسیده اند؟

صوفیا بر کتاب یادداشت خوبی نوشته است. او با کتاب ارتباط برقرار کرده است. من نه!

روزی که زن شدم...

sheydashirazi — Wed, 26 Aug 2009 21:38:53 GMT

نقد نو، نسل نو - نگاهی زنانه به «درباره الی...»؛
روزی که زن شدم...

سینمای ما - شیدا شیرازی - کلن: درباره الی ، آخرين ساخته اصغر فرهادی در پر تنشترين روز های تاريخ معاصر ايران ، همزمان با انتخابات ریاست جمهوری بالاخره بر روی پرده رفت. درباره الی برای اولين بار در جهان ، در جشنواره برلين اکران شد و همان شب در سا عت يازده شب در تهران، در جشنواره فجر بر پرده رفت.
. درباره الی درامی بسيار قوی است که چشم جشنواره های بزرگ دنيا را خيره کرد و درباره اش بسیار نوشتند اما در این میان روح زنانه درباره الی ... کمتر دیده شد.
درباره الی ... فيلمی با روحی زنانه است.، چرا که به امر مهم قضاوت می پردازد و اين سوال را مطرح ميکند که : ديگران چه فکری ميکنند؟

با ديدن اين فيلم از خود سوال کردم که اگر به جای شخصيت الی که دختر جوانی است ، قصه به گونه اي پيش ميرفت که پسر جوانی همسفر گروه ميشد، مثلا نامزد الی ( صابر ابر)، قصه به کجا ميرفت؟ آيا مسئله قضاوت به اين شدت ذهنمان را در گير ميکرد؟
کدام يک از ما زنان تا به حال بی دغدغه اينکه ديگران چه فکر خواهند کرد ، عمل کرده ايم؟
چهره های تمام شخصيت های اصلی زن در سينما و ادبيات ايران به نو عی در گير مسايل قضاوت بوده اند. اين درگيریها در فيلم های فارسی با جملاتی مثل " حالا مردم چی ميگن ؟" آشکارا ذهن را به مساله قضاوت سوق می دادند و با نگا هها و کنايه ها به صورت پنهان مسئله قضاوت را مطرح ميکردند.
مسئله قضاوت به خودی خود امری خطير و بسيار حساس است ، اما زمانی که در کنار مسائل زنان و حساسيت جوامع سنتی و کم انعطاف پذير قرار ميگيرد ، به چالشی بزرگ تبديل ميشود.
با اینکه مسئله زن هرگز نمی توانسته دغدغه اصلی فرهادی در درباره الی... باشد، اما روح زنانه فيلم بسيار سرکش است و از همه زوايا سرک ميکشد. در نگاه اول درباره الی فيلمی فرای جنسيتی است که به مسايل انسانی فرا مليتی می پردازد. اما در دل اين فيلم زنانی هستند که کتک می خورند، خرد می شوند ، تحقير ميشوند ، به ناروا قضاوت ميشوند و در آخر تنها می مانند.

زنان فيلم جوان هستند و به طبقه متوسط تحصيل کرده متعلقند. سپيده ( گلشيفته فراهانی ) سر حال و سرزنده است. او که مدير و مدبر است و قدرت رهبری گروه را دارد ، خوشقلب و مهربان است . او ذاتا راستگو و صادق است ، اما به راحتی قادر به گفتن دروغ های کوچکی که کار گروه را راه بياندازد نيز هست ، نظير زمانی که برای به دست آوردن ويلای لب دريا به خانم شمالی ميگويد که ما عروس و داماد داريم . اما او برای خودش دروغ نمی گويد ، او برای گروه است که " مصلحت انديشی " ميکند. از سر خوشقلبی و ميل به باهم بودن و با هم ماندن گروه است. از طرفی سپيده در انتهای داستان تنها کسی است که زير بار گفتن دروغ بزرگ به نامزد الی نمی رود و تا به آخر مقاومت ميکند .

الی ( ترانه عليدوستی) همانطور که از اسمش پيداست که تا آخر هم معلوم نمی شود که مخفف چه اسمی است، زنی را به تصوير ميکشد که لايه های درونی متعددی دارد و به آسانی قابل حدس نيست که چه می انديشد. او آينه زنانی است که به ندرت فهميده می شوند. او که غرور زنی جوانی را دارد ، به اميد عوض کردن سرنوشتش ( مردی که او را با خود به خارج ببرد)، با وجود داشتن نامزد ، حاضر به آشنايی با احمد ( شهاب حسينی) شده است. الی خيلی فکر ميکند و کمتر حرف ميزند . او مهربان است ، اما ترس از کج فهمی مهربانيش برايش گران تمام ميشود ( آوردن نمک دان سر سفره برای احمد)، با وجود اين در سکوت هدفی را به سختی دنبال ميکند ( که در انتها ميبينيم که پنهان کردن اين حقيقت است که او نامزد دارد). الی تصميم دارد که بيانديشد. الی آن قشر از زنانی را به تصوير ميکشد که به دنبال شجا عت ميگردند تا بگويند " پدر، مادر ، نامزد ، جامعه ! من اشتباه کردم، گفتم می خواهم ، حالا نمی خواهم. الی که مشخصا چنين شجا عتی را در خود سراغ ندارد، تصميم دارد احمد را که خواستگاری بهتر ميتواند باشد، بهانه قرار داده و بگويد که من نمی خواهم!
شهره ( مریلا زارعی) نیز به نوعی با مسئله قضاوت درگیر است. او به ظاهر از عوض شدن نگاه دیگران به فرزندش و مقصر دانستن او درمرگ الی می ترسد . اما در نهان از قضاوت دیگران نسبت به خودش است که میترسد. نکند که فکر کنند که او مادر خوبی نبوده است .

فرهادی در چهارشنبه سوری هم با زنان درگير بوده است. فضای چهارشنبه سوری هم به شدت تحت تاثير زنان است . زنانی که هرچند ادعای فمينستی ندارند اما هر کدام قشری از زنان جامعه را نشان می دهند که با هنجارها و ناهنجارهای جامعه کنار نمی آيند و زندگی شخصيشان چالشی برای کنار آمدن با این هنجارهاست.

در نهایت قضاوت زنان که معمولا صرفا به جرم زن بودن پیش داوری میشوند، معضلی است که در طبقه متوسط جامعه ایرانی نیز بسیار معمول است. امیر سپیده را میزند چرا که بی ادعا مدیرت جمع را حداقل تا بروز حادثه به خوبی بر عهده داشته است ، پس مقصر است!

آخرين ساخته فرهادی قضاوت را از زوايای مختلفی نشان ميدهد، اما دوربين روحی زنانه دارد. حرکات دوربين و روند داستان از ابتدا ( صندوق صدقات ) ريزه کاريهای زنانه اي دارد که زير پوست فيلم در جريان است. اگر که هستی و بودن را بعد زنانه و ادراک و عقلانيت را بعد مردانه در نظر بگيريم، درباره الی... به شدت به هستی نزديک است. به تقلايی برای يافتن " هستی " و " بودن".

اصغر فرهادی در کنفرانس خبری درباره الی در برلين به سوال خبرنگاری که پرسيده بود ايده درباره الی از کجا آمد ، پاسخ داد:

" مدتها بود به مردی فکر ميکردم که لب دريايی خروشان ايستاده است و منتظر آمدن جسد يک زن است." از خودم پرسيدم چرا اين زن بايد غرق ميشد؟؟

پس تکليف عشق چی ميشه؟

sheydashirazi — Thu, 23 Jul 2009 11:03:03 GMT

پس تکليف عشق چی ميشه؟

خسرو شکیبایی یک سال است که رفته. با او در نقش حميد هامون آشنا شدم. در ده دقيقه اول عاشقش شدم و تا آخر دوران دبيرستان دل باخته اش ماندم. هامون با زنش اختلاف اساسی داشت، زنش هم مثل خودش سرگردان بود. بچه هم داشت. من سالها از او جوان تر بودم، شوهر و بچه هم نداشتم اما انگار که هامون خود من بود. همان سرگشتگی ها، همان آشفتگی ها، همان دلمشغولی ها و همان عشق ها در من هم بود.

نسل سرگردانی بوديم ، هامون پرچمدار اين نسل سرگردان بود و ما رهروان خسته.
بارها از خودم پرسیدم چه کسی درست ميگفت؟
هامون يا مهشيد؟

مهشيد حق داشت که ديگر هامون را دوست نداشته باشد، نخواهد و در نهايت ترک کند. عشق نمیمیرد؟ چرا هامون اين حقيقت را نمی پذيرفت؟
هامون حق داشت آشفته و حيران باشد. چرا که گفته بودنش :
تو هم طفل راهی به سعی اي فقير
برو دامن راه دانان بگير

او هم طفل راه بود و راه دانی هم نمی شناخت که دامان او را بگيرد . کتاب ها دیگر چراها ی او را ارضا نمی کردند. چرا مهشيد هامون را درک نمی کرد؟

چرا علی ، هامون را در راه نيمه رها کرد؟ مقصد کجا بود؟ راه بهانه ای برای نرسیدن بود؟

و حالا که هامون نیست چه کسی نقش چراهای ما را بازی می کند؟

گاهی فکر می کنم در همه ما حميد هامونی وجود دارد. من با حميد هامونم در دبيرستان آشنا شدم. آنجا بود که برای اولين بار در زندگی ام نياز به بلدی داشتم و ره نمايی. مهرجويی من و همنسلانم را با فيلم هامون به ناکجا آباد کشانيد و گفت: نيافتيم ، نگرد که نيست حيرانی تو را درمانی.

از آن روز سالها می گذرد. سرگردان تر و آشفته تر از هميشه ايم. حميد هامون هم که مرده است . حتی نفهميديم : پس تکليف عشق چی ميشه؟

مغولها 2

sheydashirazi — Sun, 05 Jul 2009 10:11:18 GMT

چند وقت پيش در فيس بوکم نوشتم : عاشق ايرانم. همه چيزش هيجان انگيزه ! فتبالش، سينمايش و حتی انتخاباتش. اما فکر نميکردم به اين هيجان انگيزی باشد!

حکايت ،حکايت آن مردی است که زنش را ميزند و می گويد : گفتم برقص ، اما نه به اين قشنگی! من هم گفتم که هيجان ايران را دوست دارم، اما اين همه هيجان از سر من زياد است. روزی صد بار به روز کردن سايت های خبری ، هر پنج دقيقه يک بر به روز کردن تويتر، خبرهای بد و يوتيوبی پر از درد و خون از سرم زياد است.

يو تيوب ، همان جام جم جمشيد است. هرجا را که خواستی ميبنی. مردم را که ميبنی که هنرپيشه نيستند ، اما بهترين نقشهای زندگيشان را جلوی دوربين نآشناسی بازی ميکنند. و جهانی به تماشای آنان مينشيند. جام جم جمشيد حالم را اين روز ها به هم ميزند. از مرگ و خون بيزارم.

فرار ميکنم. به انگليس ميروم و به تماشای مسابقه قهرمانی پولو ( چوگان) جام کويين کلاب ميروم. با کويين دست ميدهم. سعی ميکنم مبادی الاداب باشم. لبخند ميزنم. سعی ميکنم کلاه مسخره ام ، درست بر سرم بنشيند. به تماشای تاتر پيتر پن ميروم. به سوهو و پيکادلی ميروم. چند سی دی جديد ميخرم. به سراغ ايترنت نمی روم. احساس ميکنم عمری گزشته است، اما تازه 2 روز از انتخابات گزشته است. به خانه بر ميگردم. مرا از اخبار راه فراری نيست. به سينما پناه ميبرم. " ا عتراض" مسعود کيمييايی را ميبينم. حالم را بدتر ميکند به موسيقی پناه ميبرم: روز های ترانه و اندوه ، نام خوبی است برای اين روز ها .

نمی دانم چرا نوستالوژی وطن اينقدر قوی است؟ سعی ميکنم که فيلمی غير ايرانی ببينم. اما بهترين فيلمهای تاريخ سينما هم جواب نمی دهند. اين حال و هوای هيجان ايرانی ، فيلمی ايرانی می طلبد. تنگسير مثلا. تنگسير را ميبنيم. هميشه جواب ميدهد. مغولها * را ميخواهم. پيدا نمی کنم.... در جام جم ميگردم. مغولها را ميبينم . سناريو همان ، سناريوست اما هنرپيشه ها کمی جا به جا شده اند.

*مغولها فیلمی است از پرویز کیمیاوی 1352